Door JAN LIBBENGA
'Indien ge naar 't Noorden komt, niet als de vlinder fladderende van bloem tot bloem, aangetrokken door schitterende kleuren, maar als de bij den honig der kennis garende, dan is een bezoek aan Veenhuizen te recommandeeren,' zo viel in een van de gidsen te lezen.
De naam klonk ver door 't' land: als Veenhuizen, de Kolonie, Kleine Oost of Ons Buiten. De afstand vanuit Assen was voor een slecht wandelaar te ver, voor een middelmatig voeteerder doenlijk, voor een sportsman een uitspanning. 'Daar de weg er heen nu ook geen bijzondere aantrekkelijkheid heeft, verliest ge er niet bij, als ge u, voorzien van welgevulde tasch en veldflesch, in 't rijtuig zet, dat u in anderhalf uur aan Gesticht II brengt. Met welgevulde tasch en veldflesch, want ge moet vandaag op uw „eigen kost" zijn ; hotel en café zijn contrabande op de Kolonie. Op een der hoeven vindt ge gelegenheid voor stalling en kunt ge u een kop koffie laten zetten. Nog dient opgemerkt, dat een Zon- of feestdag voor 't bezoek slecht gekozen is, daar dan ingevolge voorschrift de gestichten van binnen niet te bezichtigen zijn, trouwens zonder u vooraf van een laisser passer voorzien te hebben, zoudt ge wellicht nog voor gesloten deuren komen.'
Grappig is dat de gids nog een foto bevatte van het oude Eerste Gesticht, maar dat bestond al niet meer.
Langs de hoofdweg keerde de auteur van 't Tweede, voorbij de woning met fraaie tuin van de hoofddirecteur, naar 't Eerste Gesticht en vervolgens over 't Huis ter Heide en Norgervaart terug naar Assen. Een andere aan te raden route was volgens de Gids langs het Derde Gesticht, over Veenhuizerbrug door de Marke van Westervelde naar 't houtrijke Norg en van hier langs den straatweg over Westervelde, Zuidvelde naar 't Nuis ter Heide en vervolgens naar Assen.
Meer over Veenhuizen tijdens de oorlog in de hernieuwde editie van het boek Paupers & Boeven.
Reacties
Een reactie posten